သရဲမများနှင့် အိပ်စက်ခြင်း၁၄၅/၅၀၅ ထောင်မှတ်စု (Episode 6) လူ့အဖွဲ့အစည်းကို အပေါ်စီးက လက်နက်အားကိုးနဲ့ဗိုလ်ကျစိုးမိုးနေကြတဲ့ စစ်ဘီလူးအာဏာရှင်တွေကိုတိုင်းပြည်ရဲ့ နှစ်ပေါင်းများစွာ၊ မျိုးဆက်များစွာ၊ ဘဝများစွာ စတေးခံပြီး အသေခံပြီး အလကားတိုက်ခိုက်နေကြတာမဟုတ်ဘူး။ နှစ်ပေါင်း ၇၀ ကျော်အတွင်း ထောင်ထဲမှာသေကြရသူ၊ သေနေကြသူတွေဟာ စာရင်းရှိ၊ စာရင်းမဲ့ များစွာရှိနေဆဲ။ “အာဏာသိမ်းတာငြိမ်ခံလိုက်ပေါ့လို့” ဉာဏ်တိမ် နလပိန်းတုံးလူ့အန္ဓတွေ နဲ့ အကျိုးစီးပွားဖက်အရိုးကိုက်တွေက ပြောတတ်ကြတယ်။ ဒါပေမဲ့ ကမ္ဘာ့ဘုံအလယ်မှာ မတရားမှုကို တွန်းလှန်ကြသူများကိုသာ လူ့ဂုဏ်သိက္ခာရှိသူ၊ လူ့ဂုဏ်နဲ့ထိုက်တန်သူများအဖြစ် မော်ကွန်းထိုးမှတ်တမ်းတင် ခံကြရပါတယ်။ အောက်တန်းစားတာတောင် နပ်မမှန်တဲ့ လူသိမ် လူဖျင်း လူနုံ လူယုတ် တွေကိုတော့ သူတို့ရဲ့ယုတ်မာအောက်တန်းကျမှုတွေကိုပဲ ရွံရှာမုန်းတီး သံဝေဂယူဖွယ်ရာ လူသားကမ္ဘာက မှတ်တမ်းတင်တယ်။ သိကြားမင်းက ခွေးရေပုရပိုက်နဲ့ ရေးမှမဟုတ်ဘူး။ လူ့သမိုင်းဟာ အခုထိ လူသိရှင်ကြား…

ထောင်မှတ်စု အပိုင်း (၅) လာပါပြီ။ ဒီအပိုင်းမှာတော့ ထောင်တွင်းဘဝအကြပ်တည်းကြီးထဲက တိုက်ပိတ်ခံရတဲ့အကြောင်းကို နားဆင်ကြရမှာဖြစ်ပါတယ်။ တိုက်ပိတ်ခံရတယ်ဆိုတာ ထောင်ထဲမှာ ထောင်ထပ်ကျတာမျိုးဖြစ်တဲ့အခါ ရုပ်သာမက စိတ်အဇ္ဈတ္တကိုပါ အထပ်ထပ်ပိတ်လှောင်ခံရပါတယ်။ မတရားအကျဉ်းခံ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားဖြစ်တဲ့အခါ ပိုပြီးခံစားရခက်ခဲလှပါတယ်။ ဒီအခြေအနေကို သူ့ထုံးစံအတိုင်း ဘယ်လိုဖြတ်သန်းမလဲ၊ တိုက်ထဲမှာ ဘာတွေအခြောက်လှန့်ခံရမလဲဆိုတာ ကိုမင်းခေါင် အသံကောင်းကောင်းနဲ့ ပြောပြထားတာကို အရသာခံကြဦးစို့။ ဇာတ်ညွှန်း – MYP ဇာတ်ကြောင်းပြော – မင်းခေါင် Illustration by Wooh Produced by Burma Podcast Network

လောကကြီးမှာ အပနှင်လို့မရနိုင်တဲ့ မကောင်းဆိုးဝါးတွေ အများကြီးရှိတယ်။ မကောင်းဆိုးဝါးဆိုတာ နဖူးမှာစာကပ်ထားတာမဟုတ်ဘူး။ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ်တောင် မကောင်းဆိုးဝါးဖြစ်မှန်းမသိ ဖြစ်သွားတဲ့ အခိုက်တန့်တွေလည်း ဘဝမှာကြုံရနိုင်တယ်။ ကိုယ်ကိုယ်တိုင် မကောင်းဆိုးဝါးဖြစ်နေတာကို လုံးဝမသိတဲ့၊ သိရက်နဲ့ ကြိုက်တဲ့ မကောင်းဆိုးဝါးစစ်စစ်တွေကတော့ လောကကြီးမှာ ပေါသောနေပါသေးတယ်။ ဒီလိုအကြောင်းမျိုးစုံရှိတဲ့ မကောင်းဆိုးဝါးတွေအများစုကို ထောင်ထဲမှာတွေ့ရလေ့ရှိတယ်။ မြန်မာပြည်မှာ ထောင်ဇာတ်လမ်းအများကြီးရှိတယ်။ ခေတ်အလိုက်ပုံစံအထွေထွေ၊ ဇာတ်ကောင်အထွေထွေနဲ့ ရှိနေတာပေါ့။ ဒီဇာတ်ကောင်ပေါင်းများစွာ၊ ဇာတ်လမ်းပေါင်းများစွာထဲမှာမှ စာရေးသူကိုယ်တိုင်ကြုံခဲ့ရတဲ့ မကောင်းဆိုးဝါး ဇာတ်ကောင်တွေကို အတွေးနက်နက်၊ အရေးအသားနက်နက်နဲ့ ဒီအပိုင်းမှာ နားဆင်ကြရမှာဖြစ်ပါတယ်။ အာဏာသိမ်းစကာလက ထောင်တွင်းအတွေ့အကြုံတွေဖြစ်တာမို့ မသိမ်းမီ ခေတ်ကောင်းတုန်းက ထောင်ကျခဲ့ကြတဲ့ ရာဇဝတ်သားတွေအကြောင်းကိုလည်း ကြားသိကြရမှာပါ။ မျက်နှာပေါင်းများစွာ၊ အပြုမူပေါင်းများစွာ လူ့လောကမှာရှိတဲ့အခါ ကိုယ်ကရော ဘယ်လိုမျက်နှာနဲ့လူလဲဆိုတာကို ဒီအပိုင်းလေးကနေ အတွေးပွားနိုင်ကြမှာဖြစ်ပါတယ်။ ဇာတ်ညွှန်း – MYP ဇာတ်ကြောင်းပြော –…

မြန်မာနိုင်ငံမှာ စနစ်ဆိုးတွေကြောင့် နိုင်ငံရေးအကျဉ်းကျ ထောင်ဇာတ်လမ်းတွေဟာ ခေတ်အဆက်ဆက် မပြီးမစီးနိုင်ရှိနေတယ်။ စာအုပ်စာပေ၊ အသံစာအုပ်၊ ဇာတ်ကား၊ မှတ်တမ်းရုပ်ရှင် စသဖြင့် နယ်ပယ်စုံကလည်း နည်းအမျိုးမျိုးနဲ့ မှတ်တမ်းပြုကြတယ်။ ထောင်ဆိုတာ အပြစ်ကြွေးဆပ်ရာနေရာ၊ ဘဝတက္ကသိုလ် စသဖြင့် တင်စားကြတယ်ဆိုပေမဲ့ မတရားသဖြင့် အကျဉ်းကျရသူများအတွက်ကတော့ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာရော၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာပါ ငရဲခံကြရပါတယ်။ ကိုယ်တစ်သက်လုံး သတိကြီးကြီးထား ရှောင်ရှားလာခဲ့တဲ့၊ ကိုယ်မဖြစ်ချင်တဲ့ ဇာတ်ကောင်တစ်ကောင်အဖြစ် ကိုယ့်ကိုယ်ကိုမွေးမြူပြီး ရှင်သန်ရေးအတွက် မာန်သွင်းရပုံတွေဟာ သူတို့ရဲ့နဂိုစိတ်ကို ဆိုးဆိုးဝါးဝါးထိခိုက်စေပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံအကျဉ်းထောင်စနစ်လိုမျိုး မတရားမှုကိုတွန်းလွန်သူတွေကို ဖိနှိပ်ကွပ်ညှပ်ဖို့ ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ ယန္တရားတစ်ခုအဖြစ် အသုံးချရာနေရာတွေဆိုရင် အဝီစိရဲ့အောက်ထပ်လိုပါပဲ။ ဒါပေမဲ့ ဖိနှိပ်ခံတွေမှာလည်း တိုက်ပွဲပုံစံမျိုးစုံရှိပြန်တယ်။ ငရဲကိုအံတုတာပေါ့။ ဒီအပိုင်းဟာ အဲ့လိုအဖြစ်ပျက်တွေထဲက ပုံစံတစ်ခုကို တင်ဆက်ထားတာဖြစ်ပါတယ်။ အခုကြားကြရမှာ ၁၄၅/ ၅၀၅ ထောင်မှတ်စု အပိုင်း ၃…

၁၄၅/၅၀၅ ထောင်မှတ်စု အပိုင်း ၂ – ၂၀၂၁ ရဲ့မတ်လမှာ အဲ့ဒီနှစ်ရဲ့ အစောပိုင်းလတွေမှာ လူတွေဟာ လမ်းပေါ်မှာတရုန်းရုန်းနဲ့ ရာဘာကျည်ကနေ ဗုံးသီးတွေအထိ ကြံ့ကြံ့ခံခဲ့ကြတယ်။ တောင့်ခံနေရင်းနဲ့ ခုမြင် ခုပျောက် ဖြစ်သွားသူတွေ၊ ဘယ်တော့မှ ပြန်မဆုံတော့မယ့် အထိအတွေ့ အမူအရာတွေ၊ လွင့်စင်သွားတဲ့ ဘဝတွေများခဲ့တယ်။ ဒီဘဝတွေထဲမှာ စာရေးဆရာရဲ့ ဘဝခဏခဏ‌တွေထဲက ကိုယ်ပိုင်ဖြစ်တည်မှုတစ်ခုလည်း ပါသွားတယ်။ မတရားမှုကို ရှိသမျှအားနဲ့ ကန်ဖြိုရင်း အဖမ်းခံလိုက်ရတဲ့ ဘဝဖြစ်ရပ်တစ်ခု။ ၂၀၂၁ ရဲ့မတ်လမှာ သူ့ဘဝက သီချင်းစာသားတစ်ခုထဲကလိုမျိုး ရာဇဝင်ပြောင်းခဲ့ပြီပေါ့။ အနုပညာသမားတစ်ယောက်ရဲ့ အဖမ်းခံရတဲ့အခန်းနဲ့ စစ်ကြောရေးငရဲခန်းကအသံတွေကို အခုအပိုင်းမှာ အကြမ်း အလွမ်း အ‌တွေးများစွာနဲ့ ခံစားကြားသိကြရမှာဖြစ်ပါတယ်။ ဇာတ်ညွှန်း – MYP ဇာတ်ကြောင်းပြော – မင်းခေါင် Illustration by…

၁၄၅/၅၀၅ ထောင်မှတ်စု မိတ်ဆွေတို့ကို အခု မျှဝေခွင့်ရတဲ့ ဒီစာစုတွေက ယေဘုယျအားဖြင့် ကျွန်တော့်ရဲ့ ထောင်အတွေ့အကြုံတွေလို့ ဆိုနိုင်တာပေါ့လေ။ တကယ်တော့ ထောင်အတွေ့အကြုံ ဆိုတာထက် ကျွန်တော့်ရဲ့ အတ္တနောမတိ အာရုံခံစားမှု အရေးအသားတွေဆိုရင် ပိုမှန်ပါလိမ့်မယ်။ ထောင်အတွေ့အကြုံဆိုတာ ဒီဖက်နှစ်တွေမှာတော့ မထူးဆန်းတော့တဲ့ ဇာတ်လမ်းတွေပဲလေ။ ကျွန်တော့်ထက် စုံလင်များပြား ရှုပ်ထွေးဆိုးရွားတဲ့ အတွေ့အကြုံတွေ ပိုပြောနိုင်မယ့် လူငယ်တွေအများကြီး ဒီနိုင်ငံမှာ ရှိနေခဲ့ပြီ။ ခေတ်စကားနဲ့ပြောရရင် အဲ့လောက်ကြီးကျ မပျော်တော့ဘူးပေါ့လေ။ ဒီနိုင်ငံမှာကိုက ထောင်နဲ့လူသား စာပေတွေဆိုတာ ပိုများနေသလားလို့ပါ။ ကိုလိုနီခေတ်စာပေတွေက စတင်ရရင် မဆလခေတ် နောက် ၈၈ အလွန်မျိုးဆက် နောက်ထပ် ဆယ်စုနှစ်တွေမှာလည်း ခံယူချက်အကျဉ်းသားတွေ နိုင်ကျဉ်းဟောင်းတွေရဲ့ ထောင်အတွေ့အကြုံ စာပေတွေက များသလား မမေးနဲ့ပဲ။ Category တစ်ခု ခွဲထားပေးရလောက်အောင်ပါပဲနော်။ အဲဒီ…